Narzędzia sztucznej inteligencji AI – takie jak LLM (ang. large language models, czyli wielkie modele językowe) – są coraz chętniej używane także przez nauczycieli m.in. do generowania pomysłów na zajęcia, aktywności edukacyjnych czy zadań dla uczniów. Pamiętajmy, że ChatGPT to tylko jedno z obecnie dostępnych narzędzi – przykładowo możemy korzystać także z Google Bard lub Microsoft Bing AI (Bing korzysta z możliwości ChatGPT dzięki współpracy OpenAI i Microsoft).

Jak Korzystać z ChatGPT?

Należy wejść na stronę: chat.openai.com, i założyć bezpłatne konto. Zarejestrować się możemy, używając swojego adresu e-mail lub któregoś z kont Google, Microsoft lub Apple. Po dokonaniu rejestracji można się logować z dowolnego urządzenia. Aplikację ChatGPT można także pobrać na urządzenia mobilne (pamiętajmy, aby zwrócić uwagę na to, czy dana aplikacja została wydana przez OpenAI).

Po zalogowaniu wyświetla się interfejs. Najważniejsze elementy zostały oznaczone cyframi 1-6:

W tym miejscu wpisuje się prompt (polecenie, zapytanie), na którego podstawie ChatGPT wygeneruje odpowiedź.
Prompt wysyła się, klikając „Enter” lub przycisk strzałki oznaczonej na zrzucie ekranu.
W tym miejscu zostanie wygenerowana odpowiedź. W każdej chwili można prosić o modyfikację uzyskanych treści i wpisywać w polu 1 kolejne prompty, które będą pozwalały rozbudować daną odpowiedź, zmienić ją lub stworzyć inne treści na jej podstawie. Cały wątek może liczyć wiele pytań i odpowiedzi. Co ciekawe, ChatGPT w ramach konkretnego wątku „pamięta” wszystkie prompty i swoje odpowiedzi. Możemy zatem swobodnie na nich bazować i mieć wrażenie, jakbyśmy rozmawiali z człowiekiem.
Aby rozpocząć kolejny wątek, wystarczy kliknąć symbol karteczki z pisakiem. Będzie można poprowadzić wtedy rozmowę (chat) na zupełnie inny temat.
Każdy rozpoczęty wątek zapisuje się automatycznie. ChatGPT generuje dla niego tytuł na podstawie jego treści. Ten tytuł można w dowolnym momencie edytować. Dzięki temu łatwo dotrzeć do swoich wcześniejszych konwersacji z ChatGPT.
Istnieją dwie podstawowe wersje ChatGPT: bezpłatna, czyli ChatGPT 3.5, oraz płatna – GPT-4 – która daje jeszcze więcej możliwości, m.in. dostęp do przeglądarki internetowej, dostęp do generatora grafik DALLE-3 oraz możliwość przesyłania i analizowania różnych plików. Do przygotowania materiałów opisywanych w tym artykule wystarczy w zupełności wersja bezpłatna.

Przykłady zastosowań ChatGPT w pracy nauczyciela bibliotekarza

Poniżej zamieszczam przykłady rozwiązań, które można zastosować w każdej bibliotece. Należy pamiętać, że ChatGPT nie przekleja treści z internetu, tylko generuje je na podstawie olbrzymiej bazy danych, na której został wytrenowany. Dlatego poszczególne odpowiedzi na takie samo pytanie będą się od siebie różniły, a także nie będą kopią żadnego tekstu dostępnego w sieci.

Należy mieć także świadomość tego, że w tworzonych treściach można znaleźć błędy językowe i merytoryczne (więcej o halucynacjach sztucznej inteligencji w artykule na temat szans i zagrożeń). Uzyskane materiały warto więc dokładnie sprawdzić pod tym kątem i ewentualnie poprawić.

Nie należy dawać ChatGPT pełnej kontroli nad swoją pracą twórczą! Polecam rozsądne i umiarkowane korzystanie z jego możliwości. Wygenerowane treści warto swobodnie modyfikować, dodawać do nich swoje zdania, korzystać tylko z pewnych fragmentów lub pomysłów tak, aby działania w bibliotece szkolnej nigdy nie straciły charakteru typowego dla naszej pracy.

Pisanie planu pracy biblioteki

ChatGPT może pomóc w tworzeniu planu pracy biblioteki, który uwzględnia zarządzanie zasobami, organizację wydarzeń oraz planowanie zajęć. Można wykorzystać go do tworzenia harmonogramów, list zadań i planów na specjalne okazje.

Przykład promptu: Stwórz roczny plan pracy dla biblioteki szkolnej z akcentem na promocję czytelnictwa wśród młodzieży. Pamiętaj, że rok szkolny trwa od września do czerwca.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: Oto roczny plan pracy dla biblioteki szkolnej z akcentem na promocję czytelnictwa wśród młodzieży, uwzględniający trwający od września do czerwca rok szkolny:
**Wrzesień – Październik: Rozpoczęcie Roku Szkolnego**
1. **Przywitaj uczniów**: Zorganizuj spotkanie powitalne dla uczniów, podczas którego zaprezentuj nowe książki i plany na rok szkolny.
2. **Kampania Czytelnicza**: Uruchom kampanię zachęcającą uczniów do rejestracji w bibliotece i dołączenia do programu czytelniczego.
**Listopad – Grudzień: Miesiące Książki**
1. **Miesiąc Literatury Młodzieżowej**: Skoncentruj się na promocji literatury młodzieżowej, zorganizuj konkursy recenzji książek i spotkania autorskie z pisarzami dla młodzieży.
2. **Bożonarodzeniowy Maraton Czytelniczy**: Zainicjuj czytelniczy maraton przed Świętami, w którym uczniowie mogą wygrywać nagrody za przeczytane książki.
**Styczeń – Luty: Promocja Zimowego Czytania**
1. **Konkursy tematyczne**: Zorganizuj konkursy tematyczne, takie jak czytanie książek związanych z nauką lub historią, z okazji ferii zimowych.
2. **Współpraca z Nauczycielami**: Nawiąż współpracę z nauczycielami, aby integrować czytanie z lekcjami w klasach.
**Marzec – Kwiecień: Miesiące Kreatywności**
1. **Warsztaty pisania**: Zorganizuj warsztaty pisania dla młodzieży, zachęcając ich do tworzenia opowiadań lub poezji.
2. **Książki w Świecie Sztuki**: Zachęć uczniów do tworzenia projektów artystycznych zainspirowanych przeczytanymi książkami.
**Maj – Czerwiec: Podsumowanie Roku Czytelniczego**
1. **Tydzień Czytelnictwa**: Zakończ rok szkolny Tygodniem Czytelnictwa, podczas którego uczniowie prezentują recenzje swoich ulubionych książek.
2. **Raport Czytelniczy**: Przygotuj raport prezentujący osiągnięcia czytelnicze szkoły, w tym ilość przeczytanych książek i udział w wydarzeniach bibliotecznych.
3. **Nagrody i Wyróżnienia**: Nagradzaj uczniów za ich aktywność czytelniczą, wręczając certyfikaty czytelników roku oraz nagrody dla najlepszych recenzji.
4. **Planowanie na Kolejny Rok**: Przygotuj plan działalności na kolejny rok, uwzględniając wnioski i opinie uczniów oraz nauczycieli.
Pamiętaj o regularnej promocji wydarzeń i inicjatyw bibliotecznych za pomocą plakatów, stron internetowych szkoły i mediów społecznościowych. Dąż do stworzenia przyjaznej i inspirującej przestrzeni czytelniczej w bibliotece, która zachęca młodzież do korzystania z książek i rozwijania swoich zainteresowań czytelniczych przez cały rok szkolny.

Uwagi: Zwracam uwagę na to, że plan jest bardzo ogólny i nie są w nim uwzględnione różne typowe święta obchodzone w bibliotekach. Zazwyczaj w wątku wychodzi się od pewnego promptu, a następnie pracuje nad uszczegółowieniem wyników. Możemy wkleić do promptu np. listę wydarzeń/świąt łącznie z ich datami, które mają być uwzględnione przy tworzeniu planu pracy. Można także poprosić o przygotowanie dokładniejszego planu opartego na konkretnych kryteriach.

Propozycje aktywności z okazji świąt

ChatGPT może zaproponować różnorodne aktywności związane ze świętami, takie jak interaktywne gry, quizy literackie, czy warsztaty pisarskie. Narzędzie to może pomóc np. w opracowaniu akcji na Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich, które promują czytelnictwo i kreatywność.

Przykład promptu: Zaproponuj 5 aktywności w bibliotece szkolnej na Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich dla uczniów szkoły podstawowej.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: Oto pięć aktywności, które można zorganizować w bibliotece szkolnej na Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich dla uczniów szkoły podstawowej:
1. **Spotkanie z Autorem lub Pisarzem**: Zorganizuj spotkanie z lokalnym autorem lub pisarzem, który opowie uczniom o procesie pisania książek, podzieli się swoimi doświadczeniami i przeczyta fragmenty swoich dzieł. To może być inspirujące doświadczenie i zachęta do czytania.
2. **Wymiana Książek**: Zachęć uczniów do przynoszenia książek, których już nie potrzebują, i organizuj wymianę książek. Każdy uczeń może przynieść jedną lub więcej książek i wymienić się nimi z innymi uczniami.
3. **Konkurs na Najlepszą Recenzję Książki**: Zaproponuj uczniom konkurs na najlepszą recenzję książki. Niech napiszą krótkie recenzje swoich ulubionych książek, a najlepsze recenzje mogą być nagrodzone drobnymi upominkami książkowymi.
4. **Czytelniczy Maraton**: Zorganizuj maraton czytelniczy, w którym uczniowie będą mieli okazję czytać swoje ulubione fragmenty z książek na scenie lub przed klasą. To świetna okazja, aby podzielić się swoimi ulubionymi fragmentami z innymi.
5. **Wystawa Książek**: Przygotuj wystawę książek związanych z tematyką Światowego Dnia Książki i Praw Autorskich, takie jak książki na temat historii druku, praw autorskich, biografie sławnych pisarzy itp. Uczniowie mogą zwiedzać wystawę i dowiedzieć się więcej na ten temat.
Pamiętaj, że kluczowym celem tych aktywności jest promowanie czytelnictwa, zachęcanie uczniów do korzystania z biblioteki szkolnej i podkreślanie znaczenia praw autorskich. Przygotuj również odpowiednie materiały edukacyjne, aby dostarczyć uczniom informacje na temat praw autorskich i znaczenia czytelnictwa w rozwoju osobistym.

Uwagi: W ramach tego wątku można rozwinąć dowolny z zaproponowanych pomysłów, pisząc np. takie prompty jak: „Rozwiń punkt 4”, „Opisz szczegółowo działanie: Konkurs na najlepszą recenzję książki”, „Napisz regulamin konkursu na najlepszą recenzję książki”.

Jeśli żaden z pomysłów się nam nie spodoba, możemy napisać: „5 kolejnych”, „20 kolejnych” itd. Uzyskamy wtedy więcej pomysłów na aktywności.

Tworzenie scenariuszy zajęć

ChatGPT może być wykorzystany do generowania scenariuszy zajęć, które są edukacyjne, interaktywne i dostosowane do różnych grup wiekowych. Scenariusze te mogą obejmować dowolne tematy i być skierowane do różnych grup wiekowych.

Przykład promptu: Stwórz scenariusz zajęć o mitologii greckiej dla klasy piątej.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: Oto scenariusz zajęć o mitologii greckiej dla klasy piątej:
**Temat lekcji:** Mitologia grecka – Wprowadzenie do bogów i herosów
**Cel lekcji:** Uczniowie poznają podstawowe informacje na temat mitologii greckiej, włączając w to bogów, herosów i znaczące wydarzenia.
**Czas trwania:** Około 45 minut
**Materiały:**
Prezentacja multimedialna na temat mitologii greckiej.
Karty obrazkowe przedstawiające bogów i herosów.
Kopie mitologicznych opowieści (np. Mit o Prometeuszu, mit o Ikarze i Dedalu).
**Kroki lekcji:**
**Wprowadzenie (5 minut):**
Rozpocznij lekcję pytając uczniów, czy ktoś zna jakieś greckie bóstwa lub herosów. Następnie poinformuj ich, że dzisiaj będą mogli dowiedzieć się więcej na ten temat, poznając mitologię grecką.
**Prezentacja multimedialna (15 minut):**
Przedstaw krótką prezentację multimedialną na temat mitologii greckiej, zawierającą informacje na temat:
– Historii mitologii greckiej.
– Najważniejszych bogów i bogiń, takich jak Zeus, Atena, Hermes, itp.
– Kilku słynnych herosów, takich jak Herakles i Achilles.
– Podstawowe informacje o greckich mitach i ich znaczeniu.
**Gra w zgadywanie postaci mitologicznych (10 minut):**
Podziel uczniów na grupy i przydziel im karty obrazkowe z przedstawieniem różnych bogów i herosów. Następnie poproś uczniów, aby wymyślili krótką opowieść lub wskazówkę dotyczącą postaci, którą mają na karcie. Pozostałe grupy będą próbowały odgadnąć, o jakiej postaci jest mowa na podstawie opowieści lub wskazówki.
**Czytanie mitów (10 minut):**
Przeczytaj krótki fragment jednego z greckich mitów, na przykład mitu o Prometeuszu lub mitu o Ikarze i Dedalu. Omów znaczenie mitów i ich wpływ na kulturę i sztukę.
**Podsumowanie (5 minut):**
Podsumuj lekcję, podkreślając znaczenie mitologii greckiej w kulturze i historii. Poproś uczniów, aby podzielili się swoimi refleksjami na temat tego, co najbardziej ich zainteresowało lub zaskoczyło na dzisiejszej lekcji.
**Praca domowa (5 minut):**
Zadaj uczniom pracę domową, w której poprosisz ich o wybranie jednego boga lub herosa i przygotowanie krótkiej prezentacji na temat jego życia i znaczenia w mitologii greckiej.
Ta lekcja wprowadzająca w tematykę mitologii greckiej może być świetnym punktem wyjścia do dalszych badań i eksploracji tego fascynującego obszaru kultury antycznej.

Uwagi: Należy pamiętać o tym, aby określić temat i grupę wiekową, dla której będzie przygotowany scenariusz. Materiał jest przygotowywany domyślnie na jedną jednostkę lekcyjną, ale można podać w prompcie inne parametry. Każdy z elementów scenariusza można dowolnie zmodyfikować. ChatGPT będzie w stanie rozpisać np. slajdy prezentacji lub karty postaci do gry. Scenariusz może być tylko punktem wyjścia do dalszej owocnej rozmowy ze sztuczną inteligencją.

ChatGPT w wersji podstawowej wprawdzie rozpisze treść prezentacji i wszystkich aktywności, ale nie stworzy samej prezentacji lub grafik. Do tego celu można użyć innych narzędzi, które zostały opisane w artykule przygotowanym przez Wojciecha Wątora (zob. s. 14). Do wygenerowania tych treści można użyć opisów przygotowanych przez ChatGPT.

Aktywności związane z konkretną książką

ChatGPT może pomóc w opracowaniu zajęć związanych z konkretną książką. Na przykład przy omawianiu Małego Księcia narzędzie to może zaproponować projekty artystyczne, dyskusje tematyczne i gry edukacyjne, które wzbogacą doświadczenie czytelnicze uczniów.

Przykład promptu: Wymyśl 2 zadania polegające na pracy w kilkuosobowych grupach w bibliotece szkolnej dla uczniów siódmej klasy oparte na „Małym Księciu”.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: Oto dwa zadania polegające na pracy w kilkuosobowych grupach w bibliotece szkolnej dla uczniów siódmej klasy oparte na książce „Mały Książę”:
**Zadanie 1: Analiza symboli w „Małym Księciu”**
**Cel zadania:** Uczniowie będą analizować symbole zawarte w książce „Mały Książę” i dyskutować na ich temat w grupach.
**Instrukcje:**
1. Podziel klasę na kilka grup, przydzielając każdej grupie jednego z głównych symboli z książki, takich jak róża, asteroida, lampa, fajka itp.
2. Każda grupa otrzymuje kopię fragmentów książki zawierających opisy ich przypisanego symbolu.
3. Zadaniem grup jest zidentyfikowanie, czym jest symbol, jakie emocje lub przesłanie reprezentuje, oraz jakie są przykłady z tekstu, które potwierdzają tę interpretację.
4. Każda grupa prezentuje swoje wnioski przed resztą klasy, wyjaśniając, dlaczego ich symbol jest ważny i jakie jest jego znaczenie w książce.
**Zadanie 2: Scenariusz nowej przygody „Małego Księcia”**
**Cel zadania:** Uczniowie będą pracować w grupach, aby stworzyć scenariusz nowej przygody „Małego Księcia” w oparciu o tematy i postacie z książki.
**Instrukcje:**
1. Podziel klasę na grupy i poproś każdą grupę o wybór jednego z tematów lub postaci z książki „Mały Książę”, na przykład „Samotność”, „Przyjaźń”, „Król”, „Lis” itp.
2. Zadaniem grup jest opracowanie krótkiego scenariusza nowej przygody „Małego Księcia”, która koncentruje się na wybranym temacie lub postaci.
3. Grupy powinny uwzględnić w scenariuszu dialogi, miejsce akcji i rozwinięcie fabuły, która będzie odpowiadać oryginalnemu stylowi i duchowi książki.
4. Po ukończeniu scenariuszy każda grupa może je przedstawić reszcie klasy w formie krótkiej prezentacji lub teatralnej mini-powieści.
Te zadania pomogą uczniom pogłębić zrozumienie treści i tematów zawartych w „Małym Księciu”, a jednocześnie rozwijają ich kreatywność i zdolności do współpracy w grupie.

Uwagi: Oczywiście można poprosić o wymyślenie 10, 20, 30, 47 aktywności. Z większej liczby pomysłów łatwiej wybrać coś, co będzie nam najbardziej odpowiadało. Podczas przygotowywania promptu można też uściślić, o jaki rodzaj zadania nam chodzi: czy będzie to zadanie plastyczne, ruchowe, czy polegające na kreatywnym pisaniu itp.

Wymyślanie akcji bibliotecznych

ChatGPT może służyć jako inspiracja do tworzenia akcji promujących czytelnictwo, np. wirtualnych spotkań z autorami, maratonów czytelniczych czy tematycznych dni książki.

Przykład promptu: „Podaj pomysły na miesięczne akcje promujące czytelnictwo w bibliotece szkolnej”.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: Oto pomysły na miesięczne akcje promujące czytelnictwo w bibliotece szkolnej, które można realizować przez cały rok szkolny:
**Miesiąc 1: „Książka Miesiąca”**
Wybierz jedną książkę każdego miesiąca, którą szczególnie polecasz uczniom. Stwórz specjalny kącik w bibliotece, na którym eksponujesz tę książkę oraz informacje o autorze i treści. Zachęcaj uczniów do jej przeczytania, organizując konkursy recenzji lub dyskusje na temat treści.
**Miesiąc 2: „Spotkanie z Autorem”**
Zorganizuj wizytę autora lub pisarza, który będzie mógł opowiedzieć uczniom o procesie tworzenia książek. Uczniowie będą mieli okazję zadawać pytania i poznać kulisy pracy pisarza.
**Miesiąc 3: „Czytanie w Parach”**
Zaproponuj uczniom, aby tworzyli pary czytelnicze. Każda para będzie wybierać i czytać tę samą książkę, a następnie omawiać ją wspólnie. To zachęci do dyskusji i dzielenia się wrażeniami.
**Miesiąc 4: „Klub Książki”**
Rozpocznij Klub Książki, który będzie spotykać się raz w tygodniu lub raz na dwa tygodnie. Każde spotkanie może być poświęcone innej książce. To doskonała okazja do rozmów na temat literatury i wymiany opinii.
**Miesiąc 5: „Konkurs Czytelniczy”**
Zorganizuj konkurs czytelniczy dla uczniów, w którym będą musieli przeczytać wybraną książkę i odpowiedzieć na pytania dotyczące jej treści. Nagrody dla zwycięzców mogą stanowić dodatkową zachętę.
**Miesiąc 6: „Dzień Otwartych Drzwi”**
Zaplanuj Dzień Otwartych Drzwi w bibliotece, na którym rodzice i opiekunowie będą mogli odwiedzić przestrzeń biblioteki, poznać zasoby i dowiedzieć się, jak mogą wspierać czytelnictwo swoich dzieci.
**Miesiąc 7: „Literacki Maraton”**
Zachęć uczniów do udziału w literackim maratonie, w którym będą próbowali przeczytać jak najwięcej książek w ciągu jednego miesiąca. Dla uczestników, którzy osiągną wyznaczony cel, przygotuj certyfikaty i nagrody.
**Miesiąc 8: „Biblioteczne Warsztaty”**
Organizuj warsztaty, na których uczniowie będą mogli uczyć się różnych umiejętności związanych z czytaniem i pisaniem, takie jak tworzenie zakładek, pisanie recenzji, tworzenie opowiadań czy projektowanie okładek książek.
**Miesiąc 9: „Książka na Prezent”**
W okresie przed świętami zachęć uczniów do wręczania książek jako prezentów. Możesz zorganizować „Książkową Giełdę Prezentów”, na której uczniowie mogą wymieniać się swoimi ulubionymi książkami.
**Miesiąc 10: „Spotkanie z Bohaterami”**
Zaproponuj uczniom, aby wcielili się w postaci swoich ulubionych bohaterów z książek i zaprezentowali je reszcie klasy. To świetna okazja do zabawy i kreatywności.
**Miesiąc 11: „Czytanie w Rodzinie”**
Promuj czytanie w rodzinach, zachęcając uczniów do wspólnego czytania z rodzicami lub rodzeństwem. Możesz również zorganizować konkurs na rodzinne recenzje książek.
**Miesiąc 12: „Podsumowanie Roku Czytelniczego”**
Zakończ rok szkolny podsumowaniem działań związanych z promocją czytelnictwa. Zorganizuj spotkanie, na którym uczniowie podzielą się swoimi czytelniczymi osiągnięciami i refleksjami na temat roku szkolnego.
Pamiętaj, że kluczowym celem tych akcji jest zachęcenie uczniów do czytania, rozwijanie ich miłości do książek i literatury oraz tworzenie przyjaznej i inspirującej przestrzeni w bibliotece szkolnej.

Uwagi: Można poprosić o rozwinięcie dowolnego z zaproponowanych punktów lub wygenerowanie dodatkowych pomysłów.

Projektowanie konkursów

ChatGPT może asystować w tworzeniu różnorodnych konkursów, które mogą obejmować konkursy pisarskie, quizy wiedzy, a nawet konkursy na najlepsze recenzje książek.

Przykład promptu: Stwórz regulamin konkursu literackiego dla uczniów szkoły średniej.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: **Konkurs Literacki „Słowo Twórcze”**
**Regulamin Konkursu Literackiego**
**I. Cel konkursu:**
1. Promowanie twórczości literackiej wśród uczniów szkoły średniej.
2. Zachęcanie do pisania i wyrażania swoich myśli i uczuć poprzez słowo pisanie.
3. Wspieranie talentów literackich uczniów i promowanie ich prac.
**II. Organizator:**
Konkurs literacki „Słowo Twórcze” jest organizowany przez bibliotekę szkolną [nazwa szkoły] i prowadzony pod patronatem [nazwa patrona lub sponsorów, jeśli występują].
**III. Uczestnicy:**
1. Konkurs jest przeznaczony dla uczniów szkoły średniej [nazwa szkoły].
2. Uczestnicy muszą być uczniami [nazwa szkoły].
3. Każdy uczestnik może zgłosić maksymalnie jedno zgłoszenie konkursowe.
**IV. Temat konkursu:**
Temat konkursu jest otwarty, co oznacza, że uczestnicy mogą wybrać dowolny temat lub inspirację dla swojego utworu.
**V. Zadanie konkursowe:**
1. Uczestnicy są zachęcani do napisania utworu literackiego w jednej z następujących kategorii:
a) Proza (opowiadanie, nowela, esej) – maksymalnie [liczba słów] słów.
b) Poezja (wiersz lub zbiór wierszy) – maksymalnie [liczba wersów] wersów.
2. Utwory muszą być napisane w języku [nazwa języka].
3. Prace muszą być oryginalne i niewpublikowane wcześniej.
**VI. Warunki uczestnictwa:**
1. Prace muszą być dostarczone w formie elektronicznej na adres e-mail [adres e-mail] lub w formie papierowej w bibliotece szkolnej.
2. Uczestnicy muszą załączyć swoje dane osobowe (imię i nazwisko, klasa, kontaktowy numer telefonu lub adres e-mail) oraz tytuł swojego utworu.
**VII. Ocena prac:**
1. Prace oceniane będą przez niezależne jury składające się z nauczycieli języka polskiego i/lub literatury.
2. Prace będą oceniane pod względem literackiej wartości artystycznej, oryginalności, stylu pisania, gramatyki i interpunkcji.
3. Decyzje jury są ostateczne i niepodważalne.
**VIII. Nagrody:**
1. Nagrody będą przyznawane w każdej z kategorii konkursowych:
– I miejsce, II miejsce, III miejsce, wyróżnienie.
2. Nagrody mogą obejmować książki, vouchery do księgarni, dyplomy i inne upominki, które zostaną określone przez organizatora.
**IX. Ogłoszenie wyników:**
1. Wyniki konkursu zostaną ogłoszone na stronie internetowej szkoły oraz na tablicy ogłoszeń w dniu [data ogłoszenia wyników].
2. Zwycięzcy zostaną powiadomieni indywidualnie o wygranych.
**X. Prawa autorskie:**
Autorzy zachowują prawa autorskie do swoich prac, jednakże organizator ma prawo do publikacji wybranych prac na stronie internetowej lub w innych materiałach promocyjnych.
**XI. Postanowienia końcowe:**
1. Udział w konkursie jest równoznaczny z akceptacją niniejszego regulaminu.
2. Organizator zastrzega sobie prawo do zmian w regulaminie konkursu w przypadku okoliczności losowych.
3. Organizator zastrzega sobie prawo do nieprzyznania nagród w przypadku braku prac spełniających wymogi konkursu.
Data ogłoszenia konkursu: [data ogłoszenia]
Termin nadsyłania prac: [termin zgłoszeń]
Data ogłoszenia wyników: [data ogłoszenia wyników]
Podpis osoby odpowiedzialnej za organizację konkursu: [imię i nazwisko osoby odpowiedzialnej]
[Nazwa szkoły]
[Adres szkoły]
[Kontakt]
Regulamin konkursu literackiego „Słowo Twórcze” może być dostosowany do potrzeb i zasad organizatora konkursu.

Uwagi: Należy pamiętać o tym, że to jedynie pewna propozycja. Po wygenerowaniu odpowiedzi można użyć kolejnych promptów, aby zmodyfikować treść, dodać kolejne szczegóły. Jest też możliwe wygenerowanie pomysłów na konkretną tematykę prac literackich.

Recenzje książek

ChatGPT może przygotować wskazówki dla uczniów, którzy będą pisali recenzje książek.

Przykład promptu: Stwórz szablon recenzji książki dla uczniów szóstej klasy szkoły podstawowej.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: Oczywiście, oto przykładowy szablon recenzji książki, który może być użyteczny dla uczniów szóstej klasy szkoły podstawowej:
Szablon Recenzji Książki
**Tytuł Książki:**
[Podaj tytuł książki]
**Autor:**
[Podaj imię i nazwisko autora]
1. Wstęp
– **Krótkie wprowadzenie:**
Opisz, czym jest książka i dlaczego zdecydowałeś/zdecydowałaś się ją przeczytać.
2. Streszczenie Treści
– **Główne punkty fabuły:**
Opisz w kilku zdaniach, o czym jest książka, ale unikaj spoilerów! Skup się na głównych wydarzeniach i postaciach.
3. Twoje Wrażenia
– **Co ci się podobało:**
Napisz, co najbardziej ci się podobało w książce – czy to postacie, fabuła, czy styl pisania autora.
– **Co mogłoby być lepsze:**
Wymień elementy, które według ciebie mogłyby być lepsze lub ci się nie podobały.
4. Postacie
– **Ulubiona postać:**
Opisz swoją ulubioną postać i wyjaśnij, dlaczego akurat ta postać zrobiła na tobie wrażenie.
– **Rozwój postaci:**
Opisz, czy i jak postacie ewoluowały w trakcie książki.
5. Język i Styl
– **Styl pisania autora:**
Opisz, czy język użyty przez autora był łatwy do zrozumienia, ciekawy, kreatywny itp.
6. Nauczane Lekcje
– **Przesłanie/morał:**
Napisz, jakie lekcje lub morały przekazuje książka. Czy nauczyła cię czegoś ważnego?
7. Rekomendacja
– **Komu byś polecił/poleciła tę książkę:**
Określ, komu według ciebie spodobałaby się ta książka (np. miłośnikom przygód, fanom fantastyki itp.).
– **Ocena:**
Oceń książkę w skali od 1 do 10.
8. Podsumowanie
– **Twoje ogólne wrażenia:**
Podsumuj swoje myśli na temat książki i wyjaśnij, czy poleciłbyś/poleciłabyś ją innym.
Ten szablon pomoże uczniom w zorganizowanym i przemyślanym opisie ich doświadczeń z czytaniem oraz w wyrażaniu własnych opinii o książce.

Recenzje książek kierowane do określonego odbiorcy

ChatGPT może także wygenerować recenzję książki skierowaną do konkretnej grupy odbiorców. Można określić, jakiego języka (młodzieżowego, potocznego, formalnego) ma użyć.

Przykład promptu: Napisz recenzję książki Kerstin Gier „Czerwień rubinu”, która zachęci do czytania uczniów, którzy nie przepadają za czytaniem, a wolą grać w gry komputerowe i oglądać filmy. Recenzję napisz językiem młodzieżowym.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: Jesteście fanami gier i filmów, ale czasem brakuje Wam tej dodatkowej przygody? Właśnie znalazłam dla Was książkę, która Was wciągnie! Chodzi o „Czerwień rubinu” Kerstin Gier, która opowiada historię Gwendolyn, która nagle odkrywa, że ma niezwykły dar podróży w czasie. Co ciekawe, nie jest to jej jedyna tajemnica, a losy dziewczyny są splecione z przeszłością jej rodziny.
Książka jest niesamowicie wciągająca, a fabuła pełna zwrotów akcji, które zaskakują nawet najbardziej wymagających czytelników. Poza tym, autorka świetnie opisuje różne epoki, w której trafia bohaterka, dzięki czemu możecie poczuć się jakbyście sami tam byli. Wątek miłosny sprawia, że emocje rosną z każdą stroną, a Gwendolyn jest bohaterką, z którą łatwo się utożsamić i polubić.
Jeśli zawsze myśleliście, że książki to nudne gnioty, to „Czerwień rubinu” Was zaskoczy! Wciągnie Was w swoje zaklęte kręgi i sprawi, że przestaniecie się od niej oderwać. Zdecydowanie polecam tę książkę każdemu, kto szuka wspaniałej przygody i dreszczyku emocji.

Uwagi: W ten sam sposób można generować inne szablony wypowiedzi oraz przeróżne treści (wiersze, opowiadania, piosenki na dany temat i w konkretnym klimacie).

Projektowanie gier planszowych

ChatGPT może wspierać nauczycieli bibliotekarzy w projektowaniu na podstawie treści książek edukacyjnych gier planszowych, które rozwijają umiejętności logicznego myślenia i kreatywności.

Przykład promptu: Zaprojektuj grę planszową opartą na powieści „Hobbit” Tolkiena dla uczniów szkoły podstawowej.

Odpowiedź przygotowana przez ChatGPT: Oto propozycja gry planszowej opartej na powieści „Hobbit” J.R.R. Tolkiena, przeznaczonej dla uczniów szkoły podstawowej. Ta gra ma na celu zapewnienie rozrywki oraz edukacyjnej przygody, w której gracze będą mogli odkrywać świat hobbitów i uczestniczyć w przygodach Bilba Bagginsa. Gra jest przeznaczona dla 2-4 graczy i powinna dostarczyć wiele radości i ciekawych doświadczeń.
**Tytuł gry:** „Podróże Bilba”
**Cel gry:** Celem gry jest pomóc Bilbowi Bagginsowi w przejściu przez różne przygody i dotarciu do skarbu smoka Smauga w Samotnej Górze.
**Zawartość gry:**
1. **Plansza gry:** Na planszy znajduje się mapa Śródziemia, którą Bilbo i drużyna przemierzają w poszukiwaniu skarbu. Plansza jest podzielona na różne lokacje, takie jak Bag End, Leśne Krainy, Mroczna Puszcza i Samotna Góra.
2. **Karty przygód:** To zestaw kart, które zawierają różne wyzwania i zadania, przed którymi staje Bilbo. Karty te odzwierciedlają różne wydarzenia z książki „Hobbit” i mogą obejmować spotkania z postaciami, walki z potworami lub rozwiązywanie zagadek.
3. **Żetony postaci:** Każdy gracz wybiera jedną z postaci z książki, takich jak Bilbo, Thorin, Gandalf itp. Żetony postaci reprezentują umiejętności i zdolności każdej postaci.
4. **Żetony skarbów:** Gracze zbierają te żetony, gdy odkryją skarby na planszy lub wygrają w konkretnej przygodzie.
**Zasady gry:**
1. Gracze rozpoczynają na Bag End i przemieszczają się po planszy, rzucając kostką, aby określić liczbę pól, jakie mogą przesunąć swoje żetony.
2. Na każdym polu gracze losują kartę przygody i muszą wykonać zadanie lub wyzwanie opisane na karcie.
3. W trakcie gry gracze zbierają skarby i rozwijają umiejętności swojej postaci.
4. Gracze muszą współpracować, aby przejść przez niektóre trudniejsze części planszy, takie jak Mroczna Puszcza.
5. Celem gry jest dotarcie do Samotnej Góry i pokonanie smoka Smauga, aby zdobyć skarb.
**Elementy edukacyjne:**
– Gra może pomóc w rozwijaniu zdolności współpracy i strategicznego myślenia.
– Karty przygód zawierają pytania związane z treściami książki „Hobbit”, co może zachęcić uczniów do czytania lub przypomnienia sobie fabuły.
– Plansza przedstawia mapę Śródziemia, co może pomóc w rozwijaniu geograficznej wiedzy.
– Zadania i wyzwania na kartach przygód mogą stymulować kreatywność i myślenie krytyczne.
„Gra Podróże Bilba” to wspaniała okazja do zabawy i nauki, w której uczniowie mogą razem odkrywać fascynujący świat „Hobbita” Tolkiena i ćwiczyć różne umiejętności. Gra dostarcza rozrywki i jednocześnie zachęca do literatury fantasy.

Uwagi: Przy użyciu kolejnych promptów możemy wygenerować opisy kart przygód, opis żetonów postaci, bardzo szczegółowe zasady gry itd. To już zależy od naszych potrzeb, wyobraźni i doświadczenia w pisaniu promptów.

Podsumowanie

Wykorzystanie ChatGPT i podobnych narzędzi w bibliotece szkolnej otwiera nowe, ekscytujące możliwości dla edukacji. Narzędzia te nie tylko wspierają nauczycieli bibliotekarzy w ich codziennej pracy, ale także inspirują do tworzenia innowacyjnych, interaktywnych i angażujących materiałów, akcji i wydarzeń.

Zaproponowane przeze mnie przykłady zastosowania tego narzędzia to tylko mały wycinek możliwości, które daje nam sztuczna inteligencja. Warto spróbować, eksperymentować, dostosowywać prompty i się rozwijać. Na pewno już wkrótce odkryjecie zupełnie nowe zastosowania ChatGPT.

Co w numerze?