Na scenie ustawione obok siebie w jednej linii dwie ławki. W kącie po lewej kosz na śmieci. Za ławkami parawan z napisem „Park miejski”.

Scena I

Dowolny utwór instrumentalny o pogodnej melodyce (np. coś z Jana Sebastiana Bacha). Wchodzi Książę, kładzie się na ławce, czyta gazetę, np. „Życie na gorąco”.

Książę:
O, jest horoskop! Dzisiejszy układ planet sprzyja śmiałym planom, wielkim przedsięwzięciom oraz intrygom miłosnym… Hmmm…

Zamyśla się, wchodzi znienacka Cyryl. Wyrywa z jego rąk gazetę i oddaje mu z powrotem.

Cyryl:
Heja, co czytasz? A, znowu te głupoty… (Siada obok Księcia).

Książę:
Dzisiejszy dzień sprzyja intrygom miłosnym.

Cyryl (z zainteresowaniem, rozglądając się):
Miłosnym? Faktycznie – patrz, tam kręcą się jakieś laski! Oto nadchodzi bardzo powabna dama… Ma niezłe nogi.

Pretty Woman Elvisa Presleya. Wchodzi Piękna Dziewczyna w bardzo krótkiej mini, bluzce z dekoltem i w szpilkach, przechadza się. Cyryl patrzy
z apetytem, ociera ślinkę, czai się, by ją złapać, w końcu rzuca się i chwyta ją za nogę. Dziewczyna krzyczy i ucieka. Książę cały czas obojętnie czyta gazetę. Muzyka cichnie. Cyryl siada obok Księcia na ławce.

Książę:
Wiesz co? To ciągłe podrywanie już mnie nudzi, mam ochotę na coś oryginalnego.

Cyryl (ironizuje):
Rzeczywiście, czytanie horoskopów jest bardzo oryginalnym zajęciem.

Książę:
Jakoś dziwnie się dzisiaj czuję… Coś mnie ponosi…

Cyryl (pokazuje w wybranym kierunku):
To podnieś się i popatrz tam – niczego sobie blondyna. No, wcale, wcale…

Książę:
Właśnie, gdybyś pokazał mi brunetkę, byłoby zupełnie to samo.

Cyryl:
Ocho, znowu nadchodzi jakaś. Ty, z kim ona idzie – chyba z mamusią! Łahahaha, jak w mordę strzelił – z mamusią! Łahahaha! Wstawaj, posłuchajmy, co mówią.

Zwleka z ławki obojętnego na wszystko Księcia, który nie odrywa oczu i rąk od gazety. Ustawia go na lewo od ławek. Chowa się za nim i wygląda z różnych stron. Wchodzi Mamusia z Iwoną. Siadają na ławce. Mamusia trochę pomaga Iwonie usiąść, ponieważ jest ona dość bierna. Mamusia czyta pismo kobiece. Iwona siedzi na ławce, nie ruszając się. Ręce w małdrzyk, buzia w ciup, patrzy przed siebie. Cyryl zachowuje się jak powyżej, stroi głupie miny.

Mamusia:
Usiądźmy tu na ławce. Czy widzisz, moje dziecko, tych młodzieńców? (Iwona milczy) Ależ uśmiechnij się, moje dziecko. Dlaczego tak niemrawo, dlaczego ty, moje dziecko, tak się niemrawo uśmiechasz? (Iwona milczy) Dlaczego ty jesteś tak mało ponętna, moja kochana? Nikt na ciebie spojrzeć nie chce. Wydałam wszystek zaoszczędzony grosz, sprawiłam ci te suknię w kwiaty. Nie możesz mieć do mnie pretensji.

Cyryl (cały czas zachowuje się w sposób opisany powyżej):
Ona jest ohydna. Prawdziwy pa-szczur. A jaką ma minę! Fuj! Nie wytrzymam, muszę jej okazać swoją pogardę!

Przechadza się przed siedzącymi paniami, gwiżdżąc jak gdyby nigdy nic; gdy wraca, wybucha śmiechem przed samym nosem Iwony, po czym z powrotem chowa się za Księcia, który nadal przegląda gazetę i jest jakby nieobecny duchem.

Cyryl:

Ha, ha, ha! Przed samym nosem!

Książę:

Zostaw ją, zachowujesz się jak szczeniak.

Cyryl (pokłada się ze śmiechu):

Przed samym nosem, przed samym nosem!

Mamusia:

Widzisz, na co nas narażasz? Narażasz nas tylko na śmieszność!

Cyryl:

Słyszysz? Teraz robi jej wymówki. Ha, ha, ha!

Mamusia:

Znów się z nas śmieją. Nie można odejść, bo będą śmiali się za plecami, a zostać - śmieją się w nos! Dlaczego wczoraj na zabawie nie ruszałaś nogą, dziecko drogie?

Cyryl komentuje każde słowo mamusi, zwijając się ze śmiechu, aż w końcu kładzie się na podłodze i rechoce.

Cyryl:

Nawet nogą nie ruszyła, ha, ha, ha!

Mamusia:

Dlaczego nikt się tobą nie zainteresuje?

Cyryl:

Ja nie mogę - nikt się nią nie zainteresuje!

Mamusia:

Czy myślisz, że to dla mnie przyjemne? Wszystkie swoje ambicje kobiece umieściłam w tobie, a ty nic... Dlaczego nie jeździsz na nartach?

Cyryl:

Ha, ha, nie umie jeździć na nartach!

Mamusia:

Dlaczego nie skaczesz o tyczce?

Cyryl:

Hi, hi, nawet o tyczce nie skacze, niedojda!

Mamusia:

Inne panienki skaczą.

Cyryl:

Ta flądra działa mi na nerwy! Chyba pójdę i kopnę ją! Chociaż nie, szkoda nogi, wystarczy machnąć ręką albo kichnąć. Cokolwiek się zrobi w stosunku do takiej istoty, będzie szyderstwem.

Ostentacyjnie kicha.

Cyryl:

Aaa psik!

Mamusia:

Widzisz? Kichają teraz na nas!

Cyryl:

Słuchaj, mam świetny pomysł! Udam kulawego i ona pomyśli, że u niej na herbatce nie bywa pies z kulawą nogą.

Chce zrealizować plan, lecz powstrzymuje go Książę.

Książę:

Stój! Ja mam lepszy pomysł.

Cyryl:

Oho! Ustępuję z placu! Wyglądasz, jakbyś chciał zrobić jakiś nieziemski kawał!

Książę:

Ha, ha, ha, kawał!

Podchodzi do Iwony i Mamusi.

Książę:

Panie pozwolą, że się przedstawię. Jestem Jego Wysokość Filip książę, syn króla.

Pokazuje na siebie i na gazetę, w której jest jego fotografia; Mamusia bierze jego czasopismo do ręki i patrzy oniemiała; próbuje się mu ukłonić; Książę wykonuje gest uspokajający.

Mamusia:

Co takiego? Ach!

Książę (przysiada się):

Pani, jak widzę, ma kłopot z panienką. Cóż ona taka apatyczna?

Mamusia:

Nieszczęście, jest w niej jakaś niedomoga. Krew jest w niej za leniwa.

Książę:

I nie ma na to lekarstwa?

Mamusia:

Ile ironii w głosie księcia.

Książę:

Ironii? Nie, ja nie kpię. Godzina jest zbyt poważna na to. Czy panie nie czują podniosłości tej chwili?

Mamusia:

Ja nic nie czuję, chyba że jest trochę chłodno.

Książę:

Dziwne. (Do Iwony): A pani? Czy pani także nic nie czuje?

Mamusia:

I skąd by ona co czuła?

Książę:

Bo wie pani, jak się panią widzi, to aż korci, żeby zrobić coś, co by pani poczuła. Na przykład żeby panią kłuć szpilką albo żeby panią przedrzeźniać. Pani denerwuje, pani jest jak czerwona płachta, pani prowokuje. Ach, jak pani milczy! A przy tym pani wygląda na obrażoną! Pani ma znakomity wygląd obrażonej, dumnej. królowej! Nie, to niesamowite! Cyrylu, pozwól, że ci przedstawię tę obrażoną, dumną królową!

Wstaje i podchodzi do Cyryla, który przez cały czas stał z boku i wykonywał różne gesty świadczące o zdumieniu i przekonaniu, że Książę oszalał.

Cyryl (dramatycznym szeptem):

Nie podoba mi się twój kawał, wcale nie jest śmieszny. Zostawmy tę biedaczkę i wycofajmy się z parku.

Książę:

Biedaczkę? Teraz nazywasz ją biedaczką? A jeszcze niedawno znęcałeś się nad nią. Czy wiesz, że gdybym zechciał, ta oto biedaczka mogłaby zostać moją dziewczyną?

Cyryl:

Ha, ha, ha!

Książę:

Mówię ci, że gdybym zechciał, ona mogłaby zostać moją dziewczyną!

Cyryl:

Ha, ha, ha!

Książę:

Dość! Ona będzie moją dziewczyną, a ty będziesz jej służyć jako poddany! (Do Iwony): Pani, czy zgodzi się pani być moją dziewczyną?

Pozostali:

Co?

Mamusia:

Co? Książę jest szlachetnym młodzieńcem! Książę ma złote serce!

Cyryl:

Nie, no litości. Oszalał!

Książę:

Pani, musimy się bliżej poznać.

Muzyka - ten sam Bach. Książę bierze Iwonę za rękę, pomaga się podnieść. Iwona stoi bierna, więc popycha ją do przodu jak ciężki przedmiot. Stęka z wysiłku. Wychodzą. Cyryl bezradnie wzrusza ramionami. Nagle jego wzrok pada na siedzącą matkę, która przegląda gazetę. Zerka w jej kierunku z zainteresowaniem, chrząka, poprawia włosy, podchodzi nieśmiało.

Cyryl:

Pani, czy zechciałaby pani pójść ze mną?

Mamusia:

Nie!

Cyryl (znienacka):

A chajtniemy się?

Mamusia (znienacka, rozochocona): Dobra!

Biorą się za ręce i wybiegają w podskokach.

Ten sam utwór Bacha. Wchodzi pracownik porządkowy ubrany w zieloną koszulkę odblaskową, zdejmuje napis „Park miejski", wiesza napis „Pałac królewski". Wychodzi. Muzyka cichnie.

Scena II

Wchodzi Książę, za nim Cyryl pcha przed sobą Iwonę.

Książę:

Posadź ją tutaj. Ciągle się boję, że ucieknie. Może przywiązać ją do nogi od krzesła?

Cyryl:

Filipie, po co to wszystko?

Książę:

Po co, po co...

Cyryl:

Z tobą się dziś nie można dogadać.

Książę:

Po prostu ogarnęła mnie nieznośna ciekawość, ciekawość podobna do tej, z jaką ogląda się robaka, poruszając go patyczkiem.

Cyryl:

Gdyby mi mamuśka nie powiedziała, nawet nie wiedziałbyś, jak ona ma na imię. Dajmy jej spokój, bo za pół godziny i tak nie będziemy wiedzieli, co z nią zrobić.

Książę:

Popatrz na nią. Co za bezczelność natury. Dlatego że dziewczyna jest taka brzydka, już ma być skreślona, już nie może się nikomu podobać? Wiesz co? Jak na nią patrzę, to czuję do szpiku kości swoje księstwo.

Cyryl:

To dziwne, bo postąpiłeś z nią raczej jak jakiś baron, a nie książę.

Książę:

Rzeczywiście, to dziwne, a jednak ci powiem, że nigdy nie czułem się tak pewnie, tak świetnie, tak błyskotliwie. (Rzuca kulkę z papieru do kosza na śmieci): Zobacz, nigdy mi się to nie udawało, a teraz się udaje! Widocznie, żeby poznać swoją lepszość, trzeba wynaleźć sobie kogoś dużo gorszego. No, ale czas przyjrzeć się temu naszemu szaleństwu. Pani, czy byłaby pani skłonna odezwać się? (Siada obok Iwony, ta milczy).

Książę:

Wiesz, ona nawet nie jest taka brzydka, tylko jakaś taka...nieszczęśliwa.

Cyryl:

To jest właśnie najgorsze.

Książę:

Pani, dlaczego pani jest taka? Milczy.

Książę (bardzo głośno, do ucha Iwony):

Dlaczego pani jest taka?

Cyryl (bardzo głośno, do ucha Iwony):

Nie odpowiada - wygląda na obrażoną.

Książę (bardzo głośno, do ucha Iwony):

Według mnie, jest raczej trochę onieśmielona.

Iwona (niespodziewanie):

Ja wcale nie jestem obrażona, proszę mnie zostawić.

Książę (zaskoczony, że przemówiła, Cyryl również):

A! Nie jest pani obrażona? A dlaczego pani nie odpowiada?

Milczy.

Cyryl:

No? No, dlaczego pani nie odpowiada?

Milczy.

Książę:

Niech pani raczy wyjaśnić nam swój mechanizm, przecież pani nie jest wcale taka głupia. Dlaczego ludzie traktują panią jak głupią, jakby pani do trzech nie umiała policzyć?

Cyryl:

Ona nie jest głupia, tylko w głupim położeniu.

Książę:

Hmm. Ona ma nawet proporcjonalny nos. W ogóle nie jest gorsza od wielu panien. Dlaczego nikt nie szykanuje tamtych? Dlaczego tak jest, pani? Dlaczego jest pani kozłem ofiarnym?

Iwona:

To tak w kółko, w kółko.

Książę:

Kółko?

Cyryl:

Jak to - kółko?

Iwona (z płaczem, kładąc się na ramieniu Cyryla - ten strząsa ją z siebie):

To tak w kółko. Każdy zawsze, wszystko zawsze. To tak zawsze.

Cyryl:

Sama pani sobie winna, niedorajdo. Głowa do góry, odrobinę śmiałości! Dobrego humoru! Więcej życia! Niech się pani uśmiechnie, a wszystko będzie dobrze.

Książę:

No, niech się pani uśmiechnie do nas. Do księcia się pani nie uśmiechnie?

Cyryl:

Nie chce. Racja, gdyby się uśmiechnęła, to by było sztuczne. A gdybyśmy się uśmiechnęli pierwsi?

Uśmiechają się demonstracyjnie do niej - jednocześnie szczerzą zęby, jeden po prawej, drugi po lewej, Iwona nie reaguje.

Książę:

To też na nic, bo to jest taki uśmieszek z litości. (Wstaje, przechadza się, namyśla). Zaraz, zaraz, przecież nie może pani być złożona z samych ułomności. Musi mieć pani choćby jedną zaletę. Coś, co pani lubi w sobie. No? No?

Cyryl:

No co? Niech pani mówi śmiało.

Książę:

Może pani ma dobre serce? Może pani pisze wiersze? Proszę, niech pani mi da jakiś punkt oparcia. Może jest pani pobożna?

Milczy. Patrzy dziwnie na Księcia. Muzyka - można dobrać jeden z utworów Preisnera.

Cyryl:

Filipie, co ona tak?.

Książę:

Co?

Cyryl:

Niby nic, a jednak...

Książę:

Co ona tak?...

Cyryl:

Filipie, ona ciebie.

Książę:

Co - mnie?!

Cyryl:

Przecież ona ciebie. wchłania oczami. Ona się dobiera do ciebie tak po swojemu.

Książę:

O nie! To bezwstyd! Pani jest bezwstydna!

Cyryl:

Ona wygląda jakby się w tobie za...

Książę:

Zakochała się?. Ja znęcam się, upokarzam, a ona. Zakochała się... zamiast mnie znienawidzić i kocha mnie... Sytuacja staje się poważna. Co ja teraz zrobię?

Cyryl:

Jeśli mogę się wtrącić, ja bym radził po prostu wyluzować.

Książę:

Nie, powiedz, że nie... nie kochasz mnie?

Milczy.

Książę (do siebie):

Jeśli ona mnie kocha, to jestem jej ukochanym. Jestem w niej. Ona ma mnie w sobie. Złapała mnie - i znalazłem się w niej jak w potrzasku. Nie mogę gardzić nią, jeśli mnie kocha. ha. więc będę musiał ją pokochać.

Cyryl:

Co zamierzasz?

Książę:

Pokochać ją.

Cyryl:

Przecież to nie możliwe!

Książę:

Iwono, włóż kapelusz.

Cyryl:

Hej, dokąd idziesz?

Książę:

Przejść się we dwoje. Sam na sam. Żeby pokochać.

Muzyka - cały czas Preisner, głośno.

Wychodzą. Cyryl zostaje sam, wzrusza ramionami do publiczności, jakby chciał wyrazić, że nic nie rozumie. Schodzi ze sceny. Wchodzi Porządkowy z napisem „Park miejski", który umieszcza w miejscu widocznym, po czym opuszcza scenę.

Scena III

Wchodzą Filip i Iwona. Filip przechadza się dość energicznie po scenie, Iwona podąża za każdym jego krokiem, wpatrzona weń. Filip próbuje nawiązać rozmowę.

Książę:

A więc, droga Iwono, porozmawiajmy o naszych zainteresowaniach. Bo widzisz, moją życiową pasją są maszyny cyfrowe. (Upewniając się): Wiesz, co to jest komputer? (Kontynuując): Zawsze ogarnia mnie wzruszenie, gdy w pobliżu znajduje się ów cud techniki. (Zatrzymuje się i odwraca do Iwony): Mogę wiedzieć, jakie parametry ma twój PC-et?

Iwona milczy wpatrzona z zachwytem w Księcia.

Książę:

Ehmm.To może porozmawiajmy o. książkach. Sprawiasz wrażenie osoby oczytanej. Jeśli o mnie chodzi, gustuję w prozie Tokarczuk, bliska jest mi również twórczość Pilcha i Stasiuka. A ty, zechcesz podzielić się ze mną swoimi upodobaniami literackimi?

Iwona milczy wpatrzona z zachwytem w Księcia.

Książę:

Aha. (Z desperacją): To może opowiesz mi coś o filmach, które cię interesują w sposób szczególny. Aronofsky? Almodovar? Fellini? Na pewno oglądasz filmy! Musisz znać jakieś filmy!

Iwona:

Co myślisz o Brook z Mody na sukces? Oglądasz Modę na sukces?

Książę:

Tylko Barwy szczęścia - czasami.

Zza parawanu znienacka wyskakuje dwóch Opryszków. Napadają na Księcia. Iwona piszczy bardzo głośno. Muzyka, np. Marsz turecki Mozarta.

Opryszek 1:

Ha, to dzisiaj ich nie obejrzysz! Ty książęcy synu!

Opryszek 2:

Pieniądze albo życie! Ty królewia-ku ty!

Opryszek 1 (do Iwony):

Zamkniesz ty jadaczkę? Zrób jej coś, Zenek!

Zenek knebluje ją i zakłada Iwonie worek na głowę. Ręce trzyma. Opryszek 1 kradnie Księciu pierścień, łańcuch i portfel. Obaj opryszkowie ulatniają się. Muzyka cichnie. Iwona ściąga worek, knebel, patrzy na poturbowanego, nieruchomo leżącego Księcia.

Iwona:

Och, Filipie! Filipie! Odezwij się, ratunku! Co robić? Spokojnie, Iwonko, tylko spokojnie, brałaś przecież lekcje z pierwszej pomocy dla zwierząt hodowlanych. Najpierw zbadać puls. (Bada). Nie ma! Sprawdzić oddech. (Ogląda twarz i klatkę piersiową Księcia) Jest! (Zatyka sobie nos). Praca serca... Nie ma! (Robi dwa uciski opuszkami palców; z ulgą): Jest. Utrata przytomności - polać wodą. Nie ma wody! Wezwać karetkę. Nie ma nawet karety! O ja biedna.

Muzyka, np. ponownie Marsz turecki Mozarta. Iwona przewiązuje Filipa swoim szalem i holuje ze sceny. Muzyka głośno. Na jej tle wypowiedź narratora (może być nałożona na ścieżkę dźwiękową w programie Audacity i nadana z płyty).

Narrator:

Iwona o własnych siłach zaciągnęła Księcia do najbliższego szpitala. Filip, odzyskawszy przytomność, był tak wdzięczny dziewczynie, że przywiązał się do niej z całego serca. Pod wpływem tych wydarzeń Iwona zmieniła się nie do poznania. Stała się zaradna, pewna siebie i odważna, a podziw i szczere przywiązanie Księcia sprawiły, że w końcu poczuła się wartościową i atrakcyjną osobą. Nikt już jej więcej nie dokuczał.

Wszyscy aktorzy wchodzą na scenę, ustawiają się w rzędzie i kłaniają się - cały czas w rytm Mozarta.

Co w numerze?

Dodatek:Biblioteka – Centrum Informacji 01/2015

Dodatek:
Biblioteka – Centrum Informacji 01/2015