Wymagania kwalifikacyjne [1]	Propozycje działań
1. Uzyskanie pozytywnych efektów w pracy dydaktycznej. wychowawczej lub opiekuńczej na skutek wdrożenia działań mających na celu doskonalenie pracy własnej i podnoszenia jakości pracy szkoły. §8 ust. 2 pkt. 1	1. Przekształcanie biblioteki szkolnej w centrum dydaktyczno-informacyjne na podstawie np. własnego projektu, programu, planu działań. 2. Wspieranie uczniów uzdolnionych poprzez opracowanie i realizację systemu działań służących: - kształtowaniu umiejętności samodzielnego korzystania z różnorodnych źródeł informacji (księgozbiór podręczny, fachowa literatura i czasopisma, edukacyjne programy multimedialne, internet itd.); - umiejętności uczenia się (nowoczesne strategie uczenia się wynikające z potrzeb możliwości ucznia); - poszerzaniu i pogłębianiu wiedzy a także rozwijanie uzdolnień ucznia w zakresie jego zainteresowań. 3. Tworzenie i prowadzenie kół zainteresowań np.: koła teatralnego, koła młodych poetów, zespołu redakcyjnego gazety szkolnej, młodych racjonalistów itp.. 4. Cykliczne prowadzenie badań diagnostycznych dotyczących potrzeb czytelniczych uczniów, nauczycieli i rodziców. 5. Pozyskiwanie sponsorów w celu wzbogacania zbiorów i wyposażenia biblioteki: w sprzęt TV, komputery i odpowiednie oprogramowanie, drukarkę, skaner itp. 6. Koordynowanie ścieżki „edukacja czytelnicza i medialna” poprzez: - współpracę z nauczycielami różnych przedmiotów; - tworzenie dokumentów (np. plan integrowania treści ścieżki z treściami poszczególnych przedmiotów); - konstruowanie programu ścieżki: „edukacja czytelnicza i medialna” wspólnie z nauczycielami, którzy będą realizować tę ścieżkę; - opracowywanie scenariuszy i materiałów metodycznych; - prowadzenie szkoleń metodami wdn. 7. Automatyzacja procesów bibliotecznych. 8. Cykliczne badania jakości pracy biblioteki – z wykorzystaniem między innymi własnych narzędzi badawczych. 9. Organizacja i prowadzenie ogólnoszkolnych imprez i uroczystości (np. akademie, apele, konkursy, wieczory poetyckie, seanse teatralne). 10. Działania wynikające z wdrażania własnych programów, zgodnych z priorytetami szkoły, służących podnoszeniu jakości pracy społeczności szkolnej.
2. Wykorzystanie w pracy technologii informacyjnej i komunikacyjnej. §8 ust. 2 pkt. 2	1. Retrospektywne uzupełnianie opisów bibliograficznych. 2. Opracowywanie zbiorów w bibliotecznym programie komputerowym. 3. Tworzenie narzędzi badawczych do diagnozy i pomiaru jakości biblioteki. 4. Opracowywanie wyników badań diagnostycznych w postaci graficznej, tabelarycznej, opisowej. 5. Wykorzystanie poczty elektronicznej do wymiany informacji i materiałów metodycznych z innymi bibliotekarzami szkolnymi. 6. Pozyskiwanie informacji i materiałów zawartych w internecie. 7. Stworzenie internetowej strony biblioteki szkolnej. 8. Umieszczanie informacji oraz własnych opracowań na internetowej stronie szkoły lub innych witrynach edukacyjnych. 9. Korzystanie z komputera, skanera, drukarki w codziennej pracy. 10. Tworzenie i sporządzanie wydruków tematycznych zestawień bibliograficznych odpowiadających na potrzeby użytkowników biblioteki.
3. Umiejętność dzielenia się wiedzą i doświadczeniem z innymi nauczycielami, w tym przez prowadzenie otwartych zajęć, w szczególności dla nauczycieli stażystów i nauczycieli kontraktowych; prowadzenie zajęć dla nauczycieli w ramach wewnątrzszkolnego doskonalenia zawodowego lub innych zajęć. §8 ust. 2 pkt. 3	1. Prowadzenie rad szkoleniowych – przykładowe tematy: „Wykorzystanie internetu w edukacji”, „Sposoby wyszukiwania informacji w elektronicznych katalogach i kartotece w systemie MOL 2000+”, „Encyklopedie multimedialne sposobem na uatrakcyjnienie zajęć”. 2. Prowadzenie otwartych lekcji bibliotecznych dla nauczycieli stażystów, kontraktowych oraz wszystkich zainteresowanych tematem zajęć. 3. Prowadzenie szkoleń metodami wdn. Przykładowa tematyka: „Technika szybkiego czytania”; „Pedagogiczna ocena komunikatów medialnych”; „Biblioterapia w pracy z uczniem”. 4. Działania związane z pełnieniem funkcji opiekuna stażu. 5. Przedstawianie innym nauczycielom własnych działań pozalekcyjnych – np. prowadzenie grupy teatralnej, koła dziennikarskiego, klubu europejskiego. 6. Wygłaszanie referatów, odczytów na konferencjach pozaszkolnych, targach edukacyjnych, seminariach, spotkaniach metodycznych itp. 7. Publikowanie własnych opracowań metodycznych w fachowych czasopismach adresowanych do nauczycieli. 8. Opracowanie publikacji książkowych typu: monografia szkoły, historyczne opracowanie regionalne itp.
Uwaga: · Działania obejmujące wymagania §8 ust. 2 pkt. 1-3 należy przedstawić w formie opisu i analizy zwracając szczególną uwagę na uzyskane efekty świadczące o podniesieniu jakości własnej pracy i jakości pracy szkoły. · W opisie należy uwzględnić różnorodność działań, fachowość wykonania oraz nowatorstwo. · Analizując działania należy wykazać się umiejętnością konfrontowania uzyskanych efektów z zamierzonymi celami, wyciągania wniosków podkreślając zasadność i zgodność działań z priorytetami szkoły.
4. Realizacja co najmniej trzech z następujących zadań (§8 ust. 2 pkt. 4):
4a. Opracowanie i wdrażanie programu działań edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych lub innych związanych odpowiednio z oświatą, pomocą społeczną lub postępowaniem w sprawach nieletnich §8 ust. 2 pkt. 4a		Proponowane obszary tematyczne własnych programów (opracowanych indywidualnie lub w zespole): 1. Program opieki i pracy indywidualnej z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych (np. uczniem zdolnym, dyslektycznym, mającym trudności w nauce, niepełnosprawnym fizycznie). 2. Program ścieżki „edukacja czytelnicza i medialna", 3. Program zawierający elementy biblioterapii jako forma wsparcia uczniów z problemami osobistymi lub rodzinnymi. 4. Ogólnoszkolny program wychowawczy, profilaktyczny, prozdrowotny. 5. Program ścieżki „edukacja regionalna”.
4b. Wykonywanie zadań doradcy metodycznego, egzaminatora okręgowej komisji egzaminacyjnej, eksperta komisji kwalifikacyjnej lub egzaminacyjnej dla nauczycieli ubiegających się o awans zawodowy, rzeczoznawcy do spraw programów nauczania, programów wychowania przedszkolnego, podręczników lub środków dydaktycznych §8 ust. 2 pkt. 4b		1. Pełnienie funkcji doradcy metodycznego: · wykazanie się prowadzeniem różnego rodzaju form doskonalenia zawodowego nauczycieli; · upowszechnianie własnego dorobku zawodowego. 2. Udokumentowanie posiadania uprawnień i wykonywania zadań egzaminatora (zaświadczenia, umowy, potwierdzenia sprawdzania prac egzaminacyjnych). 3. Udokumentowanie posiadania uprawnień eksperta MENiS do spraw awansu zawodowego nauczycieli: · opis etapów zdobywania i uzyskania kwalifikacji; · potwierdzenia uczestnictwa w pracach komisji kwalifikacyjnych lub egzaminacyjnych. 4. Wykonywanie zadań rzeczoznawcy do spraw programów nauczania, podręczników lub środków dydaktycznych: · dokumentacja potwierdzająca kwalifikacje rzeczoznawcy; · opis etapów zdobywania i uzyskania kwalifikacji; · opis różnorodnych działań.
4c. Poszerzenie zakresu działań szkoły, w szczególności dotyczących zadań dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych §8 ust. 2 pkt. 4c		Wykorzystując posiadane kwalifikacje, kompetencje i uprawnienia należy podejmować działania zgodne z priorytetami szkoły, wykraczające poza statutowe obowiązki nauczyciela bibliotekarza np.: 1. Organizowanie akcji charytatywnych. 2. Organizowanie międzyszkolnych, gminnych, wojewódzkich, ogólnopolskich konkursów, wystaw, wernisaży itp. 3. Indywidualna i grupowa praca z czytelnikiem z wykorzystaniem metod biblioterapii. 4. Opracowanie narzędzi badawczych do mierzenia jakości pracy szkoły. 5. Pedagogizacja rodziców. 6. Prowadzenie warsztatów metodycznych dla innych nauczycieli. 7. Organizacja targów edukacyjnych. 8. Opracowanie materiałów promujących szkołę. 9. Prowadzenie zajęć pozalekcyjnych. 10. Organizowanie imprez kulturalnych dla środowiska lokalnego; 11. Redagowanie gazety szkolnej.
4d. Uzyskanie umiejętności posługiwania się językiem obcym – uzyskanie umiejętności posługiwania się drugim językiem obcym na poziomie zaawansowanym §8 ust. 2 pkt. 4d		1. Udokumentowanie posiadanych kwalifikacji językowych na poziomie zaawansowanym. 2. Opis efektywnego wykorzystania umiejętności językowych w działaniach na rzecz szkoły, środowiska
4e. Wykonywanie zadań na rzecz oświaty, pomocy społecznej lub postępowania w sprawach nieletnich we współpracy z innymi osobami, instytucjami samorządowymi lub innymi podmiotami §8 ust. 2 pkt. 4e		1. Tworzenie projektów edukacyjnych z zakresu profilaktyki, wychowania, promocji zdrowia, promocji regionu itp. 2. Tworzenie multimedialnych prezentacji tematycznych. 3. Promowanie wśród młodzieży idei wolontariatu. 4. Podejmowanie wraz z uczniami zadań mających na celu pomoc ludziom w trudnej sytuacji materialnej i życiowej. 5. Podejmowanie działań na rzecz integracji młodzieży zdrowej z uczniami niepełnosprawnymi. 6. Podejmowanie różnorodnych działań w zakresie profilaktyki i promocji zdrowia. 7. Pozyskiwanie sojuszników, sprzymierzeńców i sponsorów do realizacji zadań sprzyjających podnoszeniu jakości pracy w bibliotece. 8. Współpraca z krajowymi wydawnictwami i innymi instytucjami oświatowymi. 9. Aktywne uczestnictwo w programach INTERKLASY.
4f. Uzyskanie innych znaczących osiągnięć zawodowych §8 ust. 2 pkt. 4f			Znaczące osiągnięcia zawodowe: · nagrody MENiS. kuratora oświaty, medal Komisji Edukacji Narodowej, odznaczenia resortowe; · publikacje o zasięgu krajowym i globalnym: · autorskie programy i projekty realizowane jako grant MENiS, kuratora oświaty, marszałka województwa itp.
Uwaga: - Działania obejmujące wymagania §8 ust, 2 pkt. 4a-4f należy przedstawić w formie sprawozdania zwracając szczególną uwagę na uzyskane efekty. - Zdając relację dotyczącą opracowania i wdrażania programów należy podkreślić innowacyjność i oryginalność w zakresie treści oraz metod i form realizacji. - W punkcie 4c i 4e warto określić zasięg i różnorodność własnych oddziaływań.
5. Umiejętność rozpoznawania i rozwiązywania problemów edukacyjnych, wychowawczych lub innych. z uwzględnieniem specyfiki typu i rodzaju szkoły, w której nauczyciel jest zatrudniony §8 ust. 2 pkt. 5			Opisując rozpoznane i rozwiązane przez siebie problemy edukacyjne, wychowawcze lub inne bibliotekarz powinien uwzględniać specyfikę i rodzaj swojej szkoły a także swoje kwalifikacje i możliwości. Przykładowe problemy, jakimi może zająć się nauczyciel bibliotekarz: · niski poziom czytelnictwa; · potrzeby edukacyjne uczniów mających trudności w nauce; · bariery w korzystaniu ze zbiorów bibliotecznych przez uczniów niepełnosprawnych fizycznie; · zanikanie pięknej polszczyzny w codziennym słownictwie młodzieży; · luki w kulturze osobistej uczniów; · osobiste i rodzinne problemy uczniów odwiedzających bibliotekę; · zanikanie zwrotów grzecznościowych;
Uwaga: Umiejętność rozpoznawania i rozwiązywania problemów edukacyjnych, wychowawczych lub innych należy przedstawić w postaci opisu i analizy.

Nowe procedury i wymagania w sprawie awansu zawodowego obowiązują wszystkich nauczycieli, którzy rozpoczynają staż i tych, którzy są w trakcie stażu.

Nauczyciel ubiegający się o stopień nauczyciela dyplomowanego powinien wykazać się fachowością i nowatorstwem działań, a z jego dokumentacji powinno jasno wynikać:

jaki wkład pracy nauczyciel włożył w działania służące podnoszeniu jakości własnej pracy i podnoszeniu jakości pracy szkoły;
że nauczyciel potrafi przekazać praktycznie swą wiedzę innym nauczycielom stosując różnorodne formy i metody pracy;
że nauczyciel profesjonalnie prowadzi działania ewaluacyjne wskazujące na uzyskane efekty zgodne z wyznaczonymi celami;
że działania nauczyciela są racjonalnie zaplanowane, zrealizowane i modyfikowane stosownie do potrzeb i możliwości adresatów.

[1] wszystkie odwołania dotyczą rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. nr 260, poz. 2593)

Co w numerze?