PRZEPIS NA SUKCES

Można pomyśleć, że odkąd Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa sukcesywnie zasila biblioteki szkolne potężną dawką książek, konkurs „Tysiąc powodów, by czytać” nie zrobi już tak wielkiego wrażenia na żądnych nowości bibliotekarzach i uczniach. A jednak do trzeciej edycji (w roku 2018) zgłosiło się ponad 400 szkół, a rok wcześniej – ponad 500.

W tym konkursie szansę na wygranie tysiąca książek ma więcej niż trójka najlepszych, jak to zwyczajowo bywa. Wygrywa bowiem 10 szkół z największą liczbą głosów: pięć małych (do 120 uczniów) i pięć dużych. Taki podział ma zapewnić równe szanse w głosowaniu. W sumie przez ostatnie 3 lata Empik przekazał zwycięskim bibliotekom 32 tysiące książek (było po 10 wygranych szkół w latach 2016-2017 i wyjątkowo 12 w 2018 roku).

O konkursie przeczytałam w prasie ogólnopolskiej i od razu przypomniałam sobie, co mówiono mi, kiedy zakładałam kartę „Mój Empik” – że z każdego zakupu z tą kartą lojalnościową grosik idzie na książki, które trafiają potem do szkół. Pamiętam moje powątpiewające kiwanie głową, bo wyobrażałam sobie, że wygrać mogą wyłącznie szkoły największe, z dużych miast. Czas pokazał, jak bardzo się myliłam.

KIEDY?

Empik ogłasza zadanie konkursowe na początku roku szkolnego. Zgłoszenia do rywalizacji przyjmowano w ostatniej edycji do 26 września, były więc 3 tygodnie na to, żeby wymyślić, jak ma wyglądać plakat promujący czytelnictwo, narysować go, dopracować szczegóły, zrobić zdjęcie i przesłać organizatorom wraz z opisem.

W moim przypadku zadanie było trudniejsze o tyle, że pracę w szkole podstawowej, którą chciałam zgłosić do konkursu, zaczęłam 2 tygodnie wcześniej, nie znałam więc dzieci oraz ich umiejętności. Z tych samych powodów nie mogła pomóc mi pani od rysunków, dlatego musiałam zrobić ekspresowe rozpoznanie talentów plastycznych. Skróciłam więc troszkę drogę powstawania plakatu i narzuciłam uczniom już gotowy pomysł, jak ma wyglądać. Spotkał się z ich uznaniem, więc z przyjemnością wykonali powierzone im zadania. W sumie pracę malowało 10 osób.

PRZYGOTOWANIE PRACY KONKURSOWEJ

I tu ważna informacja: ostatecznie: nieważne, jaka będzie wykonana przez szkołę praca. O zwycięstwie nie decyduje bowiem niezależne jury, które doceni jej wartość estetyczną i przekaz, ale łączna liczba oddanych na nią głosów. Bezsprzecznie jednak o wiele lepiej jest namawiać lokalną społeczność do głosowania na dopracowany plakat lub zdjęcie (w edycji z 2017 roku zadanie konkursowe polegało na przesłaniu zdjęcia scenki – okładki do książki).

REGULAMIN

Jest oczywiste, że trzeba zapoznać się z regulaminem. Chcę tylko zwrócić uwagę, że chociaż liczy on kilka stron, należy go naprawdę dokładnie przeczytać i zanotować najważniejsze rzeczy. O mały włos, a nie byłoby naszego tysiąca nowości, bo będąc pewna, że można zgłosić szkołę do piątku, cudem zajrzałam na stronę Empiku w środę, kiedy właśnie był na to ostatni dzień.

Ważne są też obostrzenia dotyczące sposobu głosowania – jak oddać głos, żeby był ważny, kiedy ważny nie jest i to, że ostateczną decyzję o ich liczbie podejmuje Empik po uwzględnieniu wszystkich wątpliwości. To istotne, bo po zakończeniu konkursu okazało się, że niektóre szkoły utraciły część oddanych głosów.

JAK ZACZĄĆ?

Najlepiej pełną parą. Na początku należy stworzyć listę wszystkich osób, instytucji i firm, do których chcemy zwrócić się z prośbą o wsparcie.

Następny ruch to umieszczenie stosownej informacji o udziale w konkursie na stronie internetowej lub profilu facebookowym naszej szkoły oraz biblioteki. Jeżeli jeszcze takowego nie mamy – przy okazji tego konkursu warto go założyć (chociaż pewnie minie trochę czasu, zanim zbudujemy pokaźną grupę odbiorców). Dla nas istotne jest to, że wiadomość opublikowana na Facebooku dociera w krótkim czasie do wielu odbiorców i można ją bardzo łatwo udostępnić. Warto też założyć grupę FB – u nas nosiła nazwę „1000 książek dla SP 8”. Ogłoszenie tam zamieszczone trafiało od razu do wszystkich jej członków.

W pierwszym dniu konkursu wraz z koleżanką powiadomiłyśmy o rozpoczęciu głosowania uczniów i nauczycieli, a przy komputerach w sali informatycznej umieściłyśmy karteczki z adresem odpowiedniej strony. Poza tym prośby o głosy wysłałyśmy do znajomych na Facebooku. Wiele osób chętnie je oddało, nie wiedząc, że zobaczą ponowienie tej prośby każdego dnia przez najbliższe 3 tygodnie…

Wszystkie te działania sprawiły, że pierwszy dzień konkurencji zakończyliśmy na pierwszej pozycji. Walczyliśmy każdego dnia od nowa, a ostateczny sukces był możliwy tylko dzięki ogromnemu zaangażowaniu całej szkoły i lokalnej społeczności. Dlatego tak ważne jest skoordynowanie działań i trzymanie ręki na pulsie.

Trzeba jednak podkreślić, że publikowanie informacji na naszej tablicy, która w zamyśle ma dotrzeć do wszystkich, nie dociera tak naprawdę do… nikogo. Mając świadomość, że wiele osób nie przeczyta prośby, tylko przewinie ją palcem po ekranie jak setki innych, przez 3 tygodnie po powrocie do domu siadałam przed komputerem i wysyłałam przypomnienia z linkiem do głosowania na Messengerze – do każdego z osobna… Oczywiście można wysłać informację do wielu osób, ale to tak, jak z ogłoszeniem na FB – dlatego wolałam personalizować prośby. Zwracałam się do odbiorców po imieniu, dodawałam coś osobistego, a to powodowało, że przez 3 tygodnie moje życie podporządkowane było konkursowi. Komputer zamykałam około północy.

KOGO PROSIĆ O GŁOSY?

Nauczycieli, uczniów i rodziców, pracowników administracyjnych – czyli całą szkołę. Do wszystkich zwrócić się o włączenie w głosowanie rodzin, przyjaciół, sąsiadów.

Ogłoszenia o udziale w konkursie powinny być umieszczone w miejscach dobrze widocznych – np. przy wejściu do szkoły, tam, gdzie na dzieci czekają po lekcjach rodzice, w świetlicy, w pokoju nauczycielskim.

My umieszczałyśmy je z koleżanką dodatkowo na każdym piętrze szkoły. W klasach pod tablicą przytwierdziłyśmy kolorowe napisy „Głosujemy codziennie!”, a uczniom klas najmłodszych informację o głosowaniu (termin i stronę, na której można głosować) wkleiłyśmy z wychowawcami do tzw. zeszytów korespondencji. Poza tym starałyśmy się codziennie przypominać osobiście o głosowaniu w klasach. Zawsze można było w czasie tych kilkunastu sekund przedstawić bieżącą sytuację (na którym jesteśmy miejscu, ile tracimy do liderów itp.), podtrzymywać ducha walki i motywować uczniów. Po 2 tygodniach takich ciągłych nawoływań już po uchyleniu drzwi do klasy słyszałyśmy: „Głosowaliśmy!”. Nauczyciele witali się z nami na korytarzu w podobny sposób – to słowo na czas zmagań konkursowych zastąpiło zwyczajowe „cześć” czy „dzień dobry”.
Absolwentów.

To bardzo ważna grupa. Dzięki sentymentowi do szkoły i dużej liczbie kontaktów ich wstawiennictwo potrafi zdziałać cuda.
Lokalną społeczność.

Ogłoszenia ze zrywkami najlepiej rozwiesić na osiedlu w pobliżu szkoły (umieszczałam informacje przy sklepach, na tablicach ogłoszeń w blokach mieszkalnych). Powinny zawierać zdjęcie naszej pracy, żeby łatwiej było odnaleźć ją na stronie. W sieci można podać bezpośredni link do głosowania, w ogłoszeniu papierowym mija się to z celem – nikt nie będzie przepisywał ciągu literek. Dobrze wtedy jest umieścić kod QR kierujący do naszej pracy – wiele osób ma czytnik takich kodów. Dobrze jest też przygotować małe ulotki, które można rozdawać rodzicom, uczniom i znajomym z prośbą o dalsze kolportowanie.

Trzeba starać się zamieścić informację o udziale szkoły na oficjalnej stronie miasta. Jeżeli jesteśmy jedyną podstawówką w naszej miejscowości, która bierze udział w konkursie, wszystko jest jasne: mieszkańcy grają wtedy do jednej bramki. Gdy w konkursie bierze udział więcej szkół z danego miasta, sprawa troszkę się komplikuje. Tak było u nas: z Będzina startowały dwie szkoły – i taka też pojawiła się informacja na stronie urzędu miasta. Dopiero kiedy w ostatnim tygodniu okazało się, że jesteśmy w czołówce konkursu, urzędnicy mogli z czystym sumieniem głosować codziennie na szkołę, która jako jedyna z Będzina miała szansę na wygraną. Co piękne, w ostatnich dniach do głosowania przyłączyły się solidarnie nasze pozostałe szkoły i ich nauczyciele.

KANAŁY PROMOCJI

Warto pomyśleć o banerze – wiele szkół decyduje się na takie rozwiązanie. Można go sfinansować ze środków szkolnych, można też znaleźć sponsora. Nasz zawisł przed szkołą dzięki pomocy radnego miejskiego i dlatego prośba o głosy dotarła też do tych, do których nie dotarliśmy za pomocą internetu.

Gazety lub lokalne radio – media regionalne chętnie piszą o ogólnopolskich zmaganiach swoich placówek edukacyjnych. Zwłaszcza że konkurs jest atrakcyjny pod wieloma względami: ciężarówka Empiku wypełniona tysiącem książek, która ma najpierw krążyć po mieście iz której mają płynąć podziękowania dla lokalnej społeczności za wsparcie, a która potem ma z animuszem podjechać pod szkołę i w asyście aktorów przekazać pudła z książkami uczniom, działa na wyobraźnię. Krótki filmik z akcji wręczania nagród można znaleźć na YouTubie po wpisaniu tytułu konkursu.
Biblioteka miejska, pedagogiczna, ośrodek kultury – te instytucje bardzo chętnie wspierają wysiłki szkoły w pozyskiwaniu książek.
Portale, blogi o naszym mieście lub strony FB znanych osób – niektóre z nich mają wielotysięczne grono subskrybentów, informacja zamieszczona na nich zwiększa szanse na pozyskanie głosów.
Lokalne firmy – w (koniecznie!) krótkim e-mailu do nich warto wkleić link do informacji o naszym udziale w konkursie opublikowany wcześniej na stronie miasta lub w gazecie. To podniesie rangę prośby.
Najbliższa parafia – za pośrednictwem księdza katechety z naszej szkoły uzyskaliśmy zgodę proboszcza na powieszenie informacji o konkursie w gablocie przy kościele, a podczas ogłoszeń duszpasterskich zgromadzeni dowiadywali się, że dobrym uczynkiem głosowania mogą pomóc zdobyć szkole setki nowości.

ASY NA FINISZU

Na stronie konkursowej można na bieżąco śledzić, na jakiej pozycji jest szkoła – prezentowanych było na niej 10 prac z największą liczbą głosów ze szkół małych i dużych, a poniżej wszyscy, którzy chcą się na te pozycje wspiąć. Głosy aktualizowane są w czasie rzeczywistym – to znacznie ułatwia rozeznanie w sytuacji i umożliwia codzienne dopingowanie. Obserwowaliśmy ten ranking od rana do nocy.

Bardzo pomogło nam to, że ostatni dzień głosowania wypadł w niedzielę wyborczą, 21 października. Postanowiliśmy wykorzystać na swoją korzyść wzmożony ruch na osiedlu. Razem z uczniami, nauczycielami i rodzicami stanęliśmy z banerem na drodze do lokalu wyborczego. Tam, ryzykując posądzenie o niedozwoloną agitację wyborczą, prosiliśmy przechodniów o oddanie jeszcze jednego głosu po powrocie do domu.

Warto też walczyć do ostatniego dnia o pozyskanie nowych sprzymierzeńców w głosowaniu. Nam udało się wyciągnąć z rękawa prawdziwego asa – wsparł nas lokalny klub piłkarski. Prośbę do kibiców Zagłębia Sosnowiec wystosował na Facebooku sam prezes klubu, nawiązując do ostatniego zwycięstwa drużyny. W ten sposób szkoła z Zagłębia Dąbrowskiego, wspomagana przez kibiców Zagłębia Sosnowiec (fani ich fanpage’a liczą 33 tysiące osób), przyspieszyła w końcówce i z szóstego wskoczyła na czwarte miejsce.

WYBÓR TYSIĄCA TYTUŁÓW

26 października Empik ogłosił, że po przeliczeniu wszystkich głosów (odjęto te oddane niezgodnie z regulaminem) przeskoczyliśmy jednak na drugie miejsce w kategorii szkoły duże. Nasza radość nie miała granic, ale na odpoczynek nie było ani chwili. Zaraz dostaliśmy od organizatora e-maila ztabelką w Excelu do wypełnienia wybranymi przez nas tytułami tysiąca książek. Oczywiście nie mogliśmy pominąć czytelniczych życzeń uczniów, bez których sukces nie był możliwy. Sami sporządzili wykaz książek, które bardzo chcieliby przeczytać.

Na uzupełnienie tabelki było 10 dni. Myślę, że to wystarczająca ilość czasu na wykonanie tego zadania – bibliotekarze i uczniowie dobrze przecież wiedzą, czego brakuje w księgozbiorze. Żeby zdążyć, trzeba wybrać i wpisać do Excela średnio sto tytułów dziennie. Niby niewiele, ale i w tym wypadku miałyśmy pod górkę, bo w związku z tym, że zaczęłyśmy z koleżanką pracę we wrześniu, nie znałyśmy dobrze księgozbioru. A tu na półkach kilka setek nowych książek zakupionych niedawno w ramach NPRCz… O zdublowanie egzemplarzy nie było trudno. Praca wyglądała więc tak, że przed wpisaniem tytułu do tabelki musiałyśmy często sprawdzać, czy dana książka jest już w księgozbiorze. Na szczęście pomagał nam w tym MOL. Książki dopisywałyśmy również w domu, ale wtedy korzystałyśmy z bazy tytułów wyeksportowanej z MOL-a do Excela – to też zajęło trochę czasu. Trzeba wiedzieć, że tabelka dla Empiku to nie zwykły wykaz tytułów – trzeba było upragnioną książkę znaleźć na stronie księgarni, skopiować osobno jej numer katalogowy, tytuł, cenę oraz link kierujący do niej ze strony. Praca nie posuwała się przez to tak szybko, jak nam się wydawało.

No i jeszcze jedna istotna rzecz – wartość książek nie mogła przekroczyć 25 tysięcy złotych. To było dodatkowe utrudnienie podczas tworzenia listy, bo musiałyśmy tak dobierać książki, żeby średnia nie była za wysoka.

KSIĄŻKI U NAS

Wreszcie w styczniu mogliśmy odebrać naszą nagrodę. Nie muszę pisać, że przygotowanie biblioteki na przyjęcie takiej liczby nowości oraz całej uroczystości przekazania książek spędzało nam sen z powiek przez kolejne 3 tygodnie… (na YouTubie można wysłuchać piosenki o naszych zmaganiach – wystarczy wpisać „Piosenka empikowa”. Słowa do niej ułożyłam do popularnej melodii Cicha woda brzegi rwie).

Przystępując do tego konkursu, trzeba się liczyć z tym, że zabierze nam 2 miesiące z życia. I to pełne miesiące – wliczając weekendy. Ale potem można się szaleńczo cieszyć z upragnionych książek i z prawdziwą przyjemnością poświęcać następne tygodnie (i miesiące) na wpisywanie calutkiego tysiąca do programu bibliotecznego. Mimo wszystko warto!

Co w numerze?

Dodatek:Biblioteka – Centrum Informacji 02/2019

Dodatek:
Biblioteka – Centrum Informacji 02/2019