Był taki wrzesień.

I

Drugą wojnę światową rozpoczął Sturmbanführer Alf­red Helmut Naujocks z hitlerowskiej służby bezpieczeństwa 31 sierpnia 1939 r., o godz. 8 wieczorem: poprowadził swój oddział do ataku na niemiecką radiostację w Gliwi­cach na Górnym Śląsku. Oddział składał się z kilkunastu kryminalistów, których w nadawanych kodem rozkazach określano kryptonimem „Konserwy” i którym w zamian za udział w akcji przyrzeczono zawieszenie wyroków. Po krótkim starciu ze strażnikami wpadli do jednego ze studiów, nadali nagrany po polsku patriotyczny program, odśpiewali porywającą pieśń, oddali kilka strzałów z pistoletów i wybiegli.

II

Gdy...