Zapraszamy do udziału w akcji, która niewątpliwie spodoba się osobom oczekującym od działań bibliotecznych głębszego sensu. Jej cele wspaniale wpisują się w ideę Ogólnopolskiego Tygodnia Biblioterapii oraz samą istotę biblioterapii. Polega ona na tworzeniu przez społeczność biblioteki pocztówek terapeutycznych, które są następnie przekazywane do hospicjów i domów pomocy społecznej. Akcja jest przeprowadzana wspólnie z miesięcznikiem „Biblioteka Publiczna”, pod patronatem Polskiego Towarzystwa Biblioterapeutycznego. Jest zarazem drugim działaniem w ramach tegorocznego programu „Biblioteka – dobre miejsce dla człowieka”. Każdą propozycję można realizować niezależnie od programu, ale serdecznie zachęcamy do przyłączenia się na stronie Biblioteka.pl/Program.

Akcje biblioteczne mają różne funkcje. Są te nastawione na motywację uczniów do czytania (np. „Klub Magii Książek”), są te masowe, dla całej społeczności szkolnej („Jak nie czytam, jak czytam”) lub służące poznaniu preferencji czytelniczych („Ogólnopolskie Wybory Książek”). Idea akcji, do której organizacji zapraszamy, jest mniej uchwytna w tabelce z celami, lecz nie mniej istotna.

Pomysłodawcom przedsięwzięcia przyświecała myśl, że czytanie daje siłę, a słowa mają moc: niesienia dobra, ciepła, wrażliwości. Warto dzielić się dobrymi słowami po to, by z ich pomocą przekazywać życzliwość, nadzieję i wsparcie. Robienie czegoś, co czemuś służy, a tym bardziej wywołuje uśmiech na twarzach obdarowywanych, motywuje do działania, po prostu ma sens.

SKĄD WZIĄŁ SIĘ POMYSŁ?

Akcja tworzenia pocztówek terapeutycznych to oddolna inicjatywa zapoczątkowana przez kilkanaścioro pasjonatów biblioterapii (pomysł narodził się w Kole Łódzkim Polskiego Towarzystwa Biblioterapeutycznego).

Dotychczas odbyły się dwie edycje akcji, w ramach której bibliotekarze i biblioterapeuci wspólnie z czytelnikami tworzyli pocztówki zawierające specjalnie wybrane wzmacniające, pocieszające, podnoszące na duchu cytaty z książek. Kartki następnie przekazywane były do hospicjów i domów pomocy społecznej.

O ile pierwsza edycja akcji miała kameralny, lokalny charakter (siedem placówek), o tyle w ramach drugiej powstało już ponad tysiąc pocztówek. W tym roku akcja jest promowana przez nasze czasopismo, a także miesięcznik „Biblioteka Publiczna”, pod patronatem Polskiego Towarzystwa Biblioterapeutycznego, co razem daje nadzieję na objęcie jej zasięgiem jeszcze większej liczby placówek.

CEL AKCJI

Bezpośrednim celem akcji jest wsparcie osób chorych i samotnych poprzez obdarowanie ich własnoręcznie przygotowanymi pocztówkami z cytatami, które dają otuchę i wsparcie, przyczyniając się do poprawy samopoczucia.

Inne cele to:

rozwijanie empatii i wrażliwości uczniów;
promowanie postaw wolontariackich i bezinteresownej pomocy;
promocja biblioterapii;
integracja społeczności bibliotecznej i lokalnej;
integracja międzypokoleniowa;
budowanie lokalnych partnerstw.

ZGŁOSZENIE UDZIAŁU

Choć akcja jest jednym z działań programu „Biblioteka – dobre miejsce dla człowieka”, bardzo prosimy o zgłoszenie udziału w tym przedsięwzięciu w osobnym formularzu, dostępnym pod adresem: https://bit.ly/4h7HjYX. Pozwoli to organizatorom zebrać działania bibliotek szkolnych oraz publicznych. Formularz jest bardzo krótki i nie wymaga rejestracji.

INSTRUKCJA

Najważniejszym elementem akcji jest wspólne przygotowanie pocztówek terapeutycznych. Można to zrobić w różnych formach:
- wykonywanie pocztówek na specjalnie przygotowanym i oznakowanym stanowisku przez cały czas trwania Tygodnia Biblioterapii (14-21 listopada), tak by każdy chętny uczeń odwiedzający bibliotekę mógł wziąć udział w akcji – w tym celu można wykorzystać plakat akcji (do pobrania pod artykułem na Biblioteka.pl);
- organizacja zajęć bibliotecznych poświęconych tworzeniu pocztówek. Możemy zaprosić do udziału konkretne klasy lub chętnych uczniów regularnie odwiedzających bibliotekę. Dobrym pomysłem będzie nawiązanie współpracy z nauczycielem plastyki lub wychowawcami klas, którzy wyrażą chęć zaangażowania się w akcję;
- przygotowanie pocztówek przez chętnych uczniów w ramach innych zajęć lub w domu, po uzgodnieniu zasad i celów akcji z odpowiednimi nauczycielami.
Technika wykonania pocztówek jest dowolna. Mogą to być np.: rysunek, malowanie farbami, kolaż, scrapbooking, quilling. Wszystkie pomysły są dozwolone.
Na pocztówkach zapisujemy lub przyklejamy przygotowane wcześniej cytaty. Jako inspiracja posłużyć może lista cytatów (tabelka na końcu artykułu), ale zachęcamy także do własnych poszukiwań. Warto pamiętać, że modele sztucznej inteligencji nie są najlepszym źródłem cytatów, ponieważ lubią je wymyślać i przypisywać do książek, których treści nie znają.
Pocztówki przekazać można do hospicjum, domu pomocy społecznej, domu dziennego pobytu, środowiskowego domu samopomocy itp. znajdujących się na terenie miasta lub gminy. Pocztówki najlepiej dostarczyć osobiście, np. wraz z kilkorgiem wybranych (wyłącznie chętnych i zaangażowanych) uczniów. Ewentualnie można wysłać je pocztą w przygotowanej (najlepiej udekorowanej) paczce.

WAŻNE UWAGI PRAKTYCZNE

Ta akcja ze swej natury nie jest masowa. Zdecydowanie odradzamy zmuszanie uczniów do udziału. Lepiej przekazać mniej kartek, ale wykonanych starannie, z jakimś zaangażowaniem. Przekazanie pocztówek zrobionych ewidentnie na odczepnego zaprzeczy celom akcji.
W każdej szkole znajdą się nauczyciele o wysokim poziomie empatii, ceniący sobie tego typu działania. Warto nawiązać z nimi kontakt.
Akcja jest organizowana równolegle w bibliotekach publicznych. Warto dowiedzieć się, czy lokalna biblioteka publiczna bierze w niej udział, i ewentualnie połączyć siły.
W razie tworzenia pocztówek przez uczniów w domu lub na lekcjach w klasach warto wyraźnie przekazać odpowiedniemu nauczycielowi lub bezpośrednio chętnym uczniom cele i zasady akcji, a także podstawowe wytyczne dotyczące pocztówek (przede wszystkim, że powinny zawierać cytat).
Uczniowie mogą chcieć zrobić swoją pocztówkę, ale (szczególnie młodszych) przerosnąć może wymyślenie, jak powinna wyglądać pocztówka i co powinna zawierać. Warto zaproponować listę cytatów i kilka pomysłów na udekorowanie. Inspiracje można znaleźć w galerii dołączonej do artykułu na Biblioteka.pl.
Akcji organizowanej w bibliotece towarzyszyć może wystawa książek biblioterapeutycznych.
Przed przekazaniem pocztówek warto skontaktować się z wybraną placówką, by poznać liczbę podopiecznych znajdujących się w danym ośrodku, i przygotować odpowiednią liczbę pocztówek.
Format pocztówki nie jest narzucony. Tradycyjna pocztówka ma format A6 (14,8 x 10,5 cm), który uzyskamy poprzez równe podzielenie kartki A4 na cztery części. Pocztówki mogą być większe (np. w formacie A5). Można też zrobić pocztówki-książeczki poprzez złożenie kartki A4 na pół lub A5.

GDZIE SZUKAĆ PLACÓWEK?

W każdej miejscowości funkcjonują instytucje, które chętnie przyjmą pocztówki. Są to np.: hospicja, domy pomocy społecznej, domy dziennego pobytu, środowiskowe domy samopomocy. Znaleźć je można w wyszukiwarce lub na następujących stronach:

Rejestry wojewodów – urzędy wojewódzkie prowadzą rejestry domów opieki społecznej. Wykaz znajdziemy na stronie: https://www.gov.pl/web/gov/uw; na podstronie wybranego urzędu wchodzimy kolejno w zakładki: „Co robimy”, „Polityka społeczna”, „Rejestry i wykazy”, „Rejestr domów pomocy społecznej”.
Krajowy Rejestr Domów Opieki (https://krdo.pl).
Hospicja wyszukać można poprzez wyszukiwarkę (https://gsl.nfz.gov.pl/GSL/GSL/Uniwersalne), wybierając z rozwijanej listy „hospicjum stacjonarne” i odpowiednie województwo.
Strony miejskich ośrodków pomocy (w przypadku miast), gminnych ośrodków pomocy (w danej gminie) oraz powiatowych centrów pomocy rodzinie (w każdym powiecie).

Można również zadzwonić w tej sprawie do urzędu miasta lub urzędu gminy.

DYPLOMY

Każda biblioteka i szkoła biorąca udział w akcji otrzyma na adres mailowy podany w zgłoszeniu dyplom uczestnictwa w akcji.

Załącznik. Cytaty

„Serce jest jak balon. Kiedy napełniam je ciepłem, staje się lżejsze”. Kobi Yamada, Promyki	„Czasami słyszysz tylko o nienawiści, ale na świecie jest więcej miłości, niż możesz sobie wyobrazić”. Charlie Mackesy, Chłopiec, kret, lis i koń
„Kiedy zdaje się, że wszystko jest na »nie«, wierzę, że kiedyś będzie na »tak«. Wytrwałość tworzy nowe możliwości”. Kobi Yamada, Promyki	„Zawsze pamiętaj, że twoja obecność dużo znaczy, że jesteś ważny i kochany i że dajesz temu światu coś, czego nie daje nikt inny”. Charlie Mackesy, Chłopiec, kret, lis i koń
„Wdzięczność jest kluczem do szczęścia. Im więcej wdzięczności wyrażam, tym więcej mam powodów do jej wyrażania”. Kobi Yamada, Promyki	„Im mniej staram się kontrolować świat, tym bardziej jestem wolny i mogę obserwować jego nieokiełznane cuda”. James Norbury, Podróż
„Przypatrz się bliżej. Cud chowa się w codzienności. Kiedy potrafimy coś dostrzec, zaczynamy to naprawdę widzieć”. Kobi Yamada, Małe Cuda	„Sprężystość psychiki jest powodem do dumy. Doceń siebie za przetrwanie trudnych chwil, kiedy wydawało się, że nie dasz rady”. Kobi Yamada, Małe Cuda
„Poczuj ziemię. Powąchaj powietrze. Dotknij światła. Napij się nieba. Nie jesteś zaledwie częścią natury. Natura jest częścią Ciebie”. Kobi Yamada, Małe Cuda	„Czy to nie dziwne? Widzimy tylko to, co jest poza nami, a prawie wszystko dzieje się w nas”. Charlie Mackesy, Chłopiec, kret, lis i koń
„Jesteś częścią tej samej mocy i tego samego cudu, które płyną przez góry, morza, niebo, nawet przez tego ptaka. Nie musisz stawać się niczym innym: już jesteś częścią cudu natury”. Charlie Mackesy, Zawsze pamiętaj	„Spokój nie bierze się z unikania rzeczy, które nas smucą lub złoszczą (…), ale ze stawiania im czoła, raz za razem, i z wybierania wobec nich spokoju, raz za razem”. Charlie Mackesy, Zawsze pamiętaj
„Nieraz czekamy na dobroć… Ale dobrym dla samego siebie można być od razu”. Charlie Mackesy, Chłopiec, kret, lis i koń

Co w numerze?